Patrimonio Cultural incoa a declaración da cetraría como ben de interese cultural

A Dirección Xeral de Patrimonio Cultural, da Consellería de Cultura, Lingua e Xuventude, incoou o procedemento para declarar ben de interese cultural do patrimonio inmaterial a cetraría, a arte tradicional de cazar con aves de presa. A resolución, asinada o 22 de setembro de 2026 polo director xeral Ángel Miramontes Carballada, publícase no Diario Oficial de Galicia número 188, do 2 de outubro de 2026, na sección III de outras disposicións, páxina 51161, coa referencia oficial CVE-DOG: 15ogpou6-7xn9-jcd2-ue06-9trygfeq59r1. O acordo abre un prazo dun mes de información pública e ordena a inscrición preventiva da manifestación no Rexistro de Bens de Interese Cultural de Galicia.

A incoación tramítase ao abeiro da Lei 5/2016, do 4 de maio, do patrimonio cultural de Galicia, e do Decreto 430/1991, do 30 de decembro, que regula a tramitación das declaracións de bens de interese cultural e crea o rexistro correspondente. A competencia autonómica deriva do artigo 149.1.28 da Constitución e do artigo 27 do Estatuto de autonomía, e o expediente xa conta cos dous informes favorables e motivados sobre o valor cultural sobranceiro que esixe o artigo 18.2 da lei.

A solicitude partiu da comunidade portadora da manifestación, que a presentou na Dirección Xeral de Patrimonio Cultural o 2 de outubro de 2025. A análise dos servizos técnicos conclúe que a cetraría se configura como unha manifestación inmaterial sobranceira de Galicia e, polo tanto, é susceptible de ser declarada ben de interese cultural.

Unha arte de catro mil anos recoñecida pola UNESCO

A cetraría consiste en criar, domesticar e adestrar aves rapaces para cazar animais libres no seu medio natural. A súa orixe remóntase a uns catro mil anos atrás e os seus coñecementos transmitíronse de xeración en xeración; o 16 de novembro de 2010 a UNESCO declarouna patrimonio cultural inmaterial da humanidade.

O anexo I da resolución encádrasea en tres categorías do artigo 9.3.a) da LPCG: os usos sociais, rituais, cerimonias e actos festivos; os coñecementos e usos relacionados coa natureza e o universo; e as técnicas artesanais tradicionais, actividades produtivas e procesos. O interese recoñecido é etnolóxico.

A práctica espállase por toda a xeografía galega: caza cinexética, cría doméstica, control biolóxico de fauna en aeroportos, cultivos e patrimonio monumental, educación ambiental e terapias orientadas a persoas con sensibilidades especiais. A tempada habilitada para cazar adoita coincidir coa veda xeral, desde mediados de outubro ata comezos de xaneiro, mentres que a cría en catividade se desenvolve entre febreiro e finais de xullo.

Asociacións e comunidade portadora

O anexo II identifica en Galicia unha comunidade portadora activa, estruturada e cohesionada, articulada arredor de entidades que manteñen a transmisión do saber cetreiro:

• Asociación Galega de cetraría e Conservación de Aves de Presa (AGECCA)
• AGCCA cetraría (Asociación Deportiva de Cetreros)
• Sociedade Galega de cetraría
• Federación Galega de Caza, que ampara a modalidade como disciplina cinexética regulada

Entre as actividades de salvagarda que estas entidades promoven figuran competicións oficiais e reunións de voo, xornadas de caza tradicionais con participación interxeracional, feiras e exhibicións públicas, charlas e accións formativas, publicacións especializadas, formación regulada e foros dixitais. No calendario oficial da Federación Galega de Caza figuran as probas abertas e o Campionato Galego de Cetraría.

Prazos, información pública e medidas de salvagarda

• O expediente deberá resolverse nun prazo máximo de vinte e catro meses contados desde a data da resolución; transcorrido ese prazo sen resolución expresa, producirase a caducidade do procedemento administrativo.
• A resolución ordena a inscrición preventiva da cetraría no Rexistro de Bens de Interese Cultural de Galicia e a comunicación ao Inventario Xeral do Patrimonio Cultural Inmaterial do Estado.
• Ábrese un período de información pública dun mes, contado desde o día seguinte ao da publicación no DOG, para que calquera persoa física ou xurídica consulte o expediente e presente as alegacións que considere oportunas.
• O expediente pódese examinar no Servizo de Inventario, na Dirección Xeral de Patrimonio Cultural (Edificio administrativo de San Caetano, bloque 3, 2º andar, Santiago de Compostela), con petición de cita previa.
• A resolución publicarase no Diario Oficial de Galicia e no Boletín Oficial del Estado, e notificarase ás persoas e entidades interesadas.

A declaración situaría a cetraría no máximo nivel de protección do patrimonio cultural galego e abriría a vía a medidas de identificación, documentación, promoción e transmisión. Para cetreiros, asociacións e concellos implicados, o procedemento abre agora un mes para alegar antes de que o Consello da Xunta decida mediante decreto.

Fuente: Diario Oficial de Galicia (DOG), núm. 188, 2 de outubro de 2026, III. Outras disposicións, páx. 51161 (referencia oficial: CVE-DOG: 15ogpou6-7xn9-jcd2-ue06-9trygfeq59r1).