Ourense impulsa a rehabilitación do Cárcere Vello e a vivenda protexida

O Concello de Ourense publica no Boletín Oficial da Provincia de Ourense do 28 de agosto de 2026 o Plan de dinamización da Área Rexurbe Ourense, un documento que articula a recuperación do centro histórico e que inclúe como actuación destacada a rehabilitación do Cárcere Vello, cun orzamento estimado de preto de 4.000.000 €. O plan, redactado pola consultora Estratega Consulting Global, S.L. en decembro de 2025, sae á luz na sección IV de Entidades Locais do boletín (edicto 352177).

O documento nace ao abeiro da Lei 1/2019, do 22 de abril, de rehabilitación e de rexeneración e renovación urbanas de Galicia, que crea a figura das áreas Rexurbe para reverter o baleirado dos centros históricos. Ourense, que conta co seu Conxunto Histórico-Artístico declarado desde o 12 de setembro de 1975 e cunha Área de Rehabilitación Integral desde 1998, delimita agora un ámbito de 19,5 hectáreas con 1.065 edificios e 3.121 vivendas.

Un centro histórico en crise

O diagnóstico do plan é contundente: o 59,25% dos edificios do ámbito atópanse en estado ruinoso, malo ou deficiente, e a ocupación residencial e comercial está en mínimos. Os datos máis rechamantes son:

• 40,78% das vivendas están baleiras.
• 858 dos 960 locais comerciais están pechados, o que supón un 89,38% de inmobles de uso comercial baleiros.
• Só 102 locais comerciais están ocupados, fronte a 132 restaurantes e cafeterías con 5.200 prazas.

Rehabilitación do Cárcere Vello

A actuación A1.2.c do plan impulsa a transformación do edificio da rúa Progreso 45, o antigo Cárcere Vello, cun anteproxecto cun orzamento estimado de preto de 4.000.000 €. Prevese un uso futuro mixto docente e administrativo, valorándose como espazo multiusos municipal ou sede da UNED, e a súa conexión coa senda do río Barbaña e os xardíns do contorno. A actuación podería contar co apoio da Consellería de Educación, Ciencia, Universidades e Formación Profesional e do COAG.

Vivenda protexida no centro

O plan recolle a traxectoria de convenios co Instituto Galego da Vivenda e Solo (IGVS) para recuperar edificacións con destino a vivenda protexida, cun total de 20 VPP previstas, das que 5 xa están executadas:

• Rúa Vilar 1, 3 e 5: 5 VPP executadas, cun investimento do IGVS de preto de 900.000 €.
• Rúa Colón 8 e 16: 6 VPP previstas, tras unha adquisición de 367.628,44 €.
• Rúa Cervantes 29: 1 VPP prevista.
• Rúa Pelaio 9: 1 VPP en execución.
• Rúa Manuel Sueiro 3: 5 VPP en execución.
• Rúa Manuel Sueiro 2: 2 VPP previstas.

O plan tamén contempla a redacción dun novo PEPOU para a cidade vella, cun orzamento estimado de 560.000 € e horizonte de aprobación en 2028, así como a transformación da oficina ARI en Centro Rexurbe.

A relevancia do plan radica en que afronta de xeito conxunto a crise habitacional e o abandono patrimonial do centro histórico de Ourense, combinando a recuperación de inmobles emblemáticos como o Cárcere Vello coa posta en mercado de vivenda protexida nunha zona onde case a metade das vivendas están baleiras.

Fuente: Boletín Oficial da Provincia de Ourense, 28 de agosto de 2026, sección IV. Entidades Locais (referencia oficial: edicto 352177).